Lancia Stratos: Το πρώτο αυτοκίνητο που φτιάχτηκε μόνο για να κερδίζει ράλι

Στο site έχω γράψει για τη Fulvia HF Fanalone και για τη Delta Integrale. Ανάμεσά τους όμως υπάρχει ένα αυτοκίνητο που για μένα είναι το πιο τρελό πράγμα που έβγαλε ποτέ η Lancia, και ίσως η ιταλική αυτοκινητοβιομηχανία γενικά. Η Stratos. Ένα αυτοκίνητο που δεν ξεκίνησε από ένα επιβατικό για να γίνει αγωνιστικό. Ξεκίνησε από το αντίθετο. Ήταν αγωνιστικό από την πρώτη γραμμή στο χαρτί, και η Lancia έφτιαξε όσα «οδικά» χρειαζόταν μόνο για να της επιτρέψουν να τρέξει.

Ένα πορτοκαλί σφηνάκι κάτω από την μπάρα

Η ιστορία ξεκινάει από τη Bertone. Η Lancia δούλευε παραδοσιακά με την Pininfarina, και ο Nuccio Bertone ήθελε πάση θυσία να μπει στην πόρτα της. Ήξερε ότι η Lancia έψαχνε διάδοχο για τη γερασμένη Fulvia στα ράλι. Έτσι, στο Σαλόνι του Τορίνο το 1970, παρουσίασε το Stratos Zero, ένα πρωτότυπο που σχεδίασε ο Marcello Gandini, ο ίδιος άνθρωπος που είχε κάνει τη Miura και αργότερα την Countach. Ήταν μια πορτοκαλί σφήνα ύψους μόλις 84 εκατοστών, χωρίς πόρτες. Έμπαινες ανοίγοντας το παρμπρίζ.

Λέγεται ότι ο Bertone πήγε το Zero οδηγώντας μέχρι την πύλη της Lancia, πέρασε κάτω από την μπάρα του φυλακίου χωρίς να τη σηκώσουν, και οι εργαζόμενοι βγήκαν να χειροκροτήσουν. Όπως όλες οι καλές ιστορίες, μπορεί να έχει λίγο αλάτι. Το αποτέλεσμα πάντως είναι γνωστό: η Lancia ζήτησε από τη Bertone να φτιάξει το κανονικό αυτοκίνητο.

Μηχανή Ferrari, μεταξόνιο καρτ

Το πρωτότυπο Stratos HF εμφανίστηκε στο Τορίνο το 1971. Η μορφή του είχε πολλά από τη Miura, με τα δύο μεγάλα καπό που άνοιγαν σαν κοχύλι μπρος και πίσω, αλλά το βασικό ήταν οι διαστάσεις. Μεταξόνιο μόλις 2,18 μέτρα, πολύ φαρδιά μετατρόχια, κινητήρας στη μέση, πίσω από τον οδηγό. Ένα αυτοκίνητο που γύριζε γύρω από τον εαυτό του σαν σβούρα. Οι οδηγοί έλεγαν ότι στην ευθεία ήθελε συνέχεια διόρθωση, και ότι αν δεν ήξερες τι έκανες, σε έβγαζε από τον δρόμο πριν προλάβεις να το σκεφτείς.

Για κινητήρα, η Lancia, που ανήκε πια στον όμιλο Fiat, πήρε τον V6 των 2,4 λίτρων της Ferrari Dino. Ο Enzo Ferrari δεν ενθουσιάστηκε στην ιδέα να δώσει τον κινητήρα του σε ανταγωνιστή, αλλά τελικά τον έδωσε. Σε αγωνιστική μορφή η Stratos έβγαζε γύρω στους 275 ίππους με τις δωδεκαβάλβιδες κεφαλές και μέχρι 320 με τις εικοσιτετραβάλβιδες, σε ένα αυτοκίνητο κάτω από έναν τόνο.

Για να μπει στους αγώνες της Ομάδας 4, ο κανονισμός ζητούσε 500 αυτοκίνητα παραγωγής. Η παραγωγή ξεκίνησε το 1973, και η Stratos πήρε έγκριση για τη σεζόν του 1974. Αν τελικά φτιάχτηκαν πραγματικά και τα 500, είναι από τις αιώνιες συζητήσεις των λάτρεων. Τα οδικά, πάντως, πουλήθηκαν αργά. Ποιος ήθελε ένα αυτοκίνητο με μηδενική πίσω ορατότητα και τιμή σούπερ σπορ;

Alitalia, Munari και τρία πρωταθλήματα

Με τα άσπρα, πράσινα και κόκκινα χρώματα της Alitalia, η Stratos έγινε η εικόνα των ράλι της δεκαετίας του ’70. Κέρδισε το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ράλι το 1974, το 1975 και το 1976. Ο Sandro Munari, ο «Δράκος», πήρε μαζί της το Μόντε Κάρλο τρεις συνεχόμενες φορές (1975, 1976, 1977), ενώ τις νίκες μοιράστηκαν και οδηγοί όπως ο Björn Waldegård. Η Stratos κέρδισε επίσης την Targa Florio το 1974 και πέντε φορές το Tour de France Automobile.

Και τότε μπήκε στη μέση η πολιτική. Ο όμιλος Fiat αποφάσισε ότι τα ράλι πουλάνε αυτοκίνητα μόνο αν το αυτοκίνητο που κερδίζει μοιάζει με αυτό που αγοράζει ο κόσμος. Έτσι η επίσημη υποστήριξη πέρασε στο Fiat 131 Abarth, και η Stratos έμεινε στους ιδιώτες. Το περίεργο είναι ότι συνέχισε να κερδίζει. Η τελευταία της νίκη στο παγκόσμιο πρωτάθλημα ήρθε το 1981, στο Tour de Corse, με τον Bernard Darniche, σχεδόν δέκα χρόνια μετά το πρώτο πρωτότυπο.

Η κληρονομιά

Μετά τη Stratos τίποτα δεν ήταν ίδιο στα ράλι. Το Audi Quattro, τα Group B, η Delta S4 και η 037, όλα πατάνε σε μια ιδέα που η Stratos απέδειξε πρώτη: ότι μπορείς να σχεδιάσεις ένα αυτοκίνητο ειδικά για να κερδίζει, και να το πουλήσεις μετά. Σήμερα μια γνήσια Stratos Stradale είναι από τα πιο ακριβά ιταλικά αυτοκίνητα της εποχής της, και υπάρχουν και πολλά αντίγραφα. Αν σας προτείνουν μία, ζητήστε ιστορικό και πιστοποίηση από ειδικό. Οι γνήσιες δεν είναι πολλές.

Για μένα, η Stratos είναι το αυτοκίνητο που έκανε τα ράλι να μοιάζουν με επιστημονική φαντασία. Και κάθε φορά που βλέπω μια φωτογραφία της με τα φανάρια αναμμένα μέσα στη νύχτα, νομίζω ότι ακούω τον V6 να ουρλιάζει στις φουρκέτες πάνω από το Μονακό.

P.Kefalas

Photo Credits: MrWalkr (Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0) · LarryStevens (Wikimedia Commons, CC0) · BIASIOLI Photo (Wikimedia Commons, Public domain) · Ermell (Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0)