Citroën DS: Η «Θεά» που έπεσε από τον ουρανό στο Παρίσι του 1955

Υπάρχουν αυτοκίνητα που τα θαυμάζεις. Και υπάρχουν αυτοκίνητα που, όταν τα δεις για πρώτη φορά, απλά δεν καταλαβαίνεις τι βλέπεις. Η Citroën DS ανήκει στη δεύτερη κατηγορία. Σκεφτείτε ότι εμφανίστηκε το 1955, όταν οι περισσότεροι Ευρωπαίοι οδηγούσαν ακόμα αυτοκίνητα που έμοιαζαν με μπαούλα με ρόδες. Και ξαφνικά, στο Σαλόνι του Παρισιού, κάτω από τα φώτα, κάθεται ένα πράγμα χαμηλό, μακρύ, σαν σταγόνα, χωρίς μάσκα ψυγείου, που σηκώνεται από μόνο του όταν παίρνει μπρος.

Το όνομα δεν ήταν τυχαίο. Το «DS» στα γαλλικά προφέρεται ακριβώς όπως η λέξη déesse, δηλαδή «θεά». Οι Γάλλοι δεν είναι ποτέ σεμνοί με τα αυτοκίνητά τους, αλλά αυτή τη φορά είχαν δίκιο.

Η πρώτη μέρα που άλλαξε τα πάντα

Στις 6 Οκτωβρίου 1955 η DS 19 παρουσιάστηκε στο κοινό. Μέσα στα πρώτα δεκαπέντε λεπτά η Citroën είχε μαζέψει 743 παραγγελίες. Μέχρι το βράδυ ήταν 12.000. Στις δέκα μέρες της έκθεσης οι προκαταβολές έφτασαν περίπου τις 80.000, ένα ρεκόρ που κράτησε για πάνω από εξήντα χρόνια. Για να το πω πιο απλά: ο κόσμος έδινε λεφτά για ένα αυτοκίνητο που δεν είχε οδηγήσει ποτέ, μόνο και μόνο επειδή το είχε δει.

Πίσω από τη Θεά ήταν τρεις άνθρωποι που αξίζει να θυμόμαστε. Ο Ιταλός γλύπτης Flaminio Bertoni, που της έδωσε το σχήμα. Ο μηχανικός αεροναυπηγικής André Lefèbvre, που τη σκέφτηκε σαν αεροπλάνο χωρίς φτερά. Και ο Paul Magès, ένας άνθρωπος χωρίς πτυχίο μηχανικού, που ανέπτυξε μέσα στη Citroën την υδροπνευματική ανάρτηση. Ο Bertoni ήταν γλύπτης και φαίνεται. Η DS δεν σχεδιάστηκε με χάρακα.

Ανάρτηση από άλλο πλανήτη

Εδώ είναι η ουσία του αυτοκινήτου. Αντί για κλασικά ελατήρια, η DS είχε σφαίρες με άζωτο και υγρό υπό πίεση. Μια αντλία στον κινητήρα κρατούσε όλο το σύστημα στα περίπου 170 bar, και το ίδιο υδραυλικό κύκλωμα δούλευε τα φρένα, το τιμόνι, τον συμπλέκτη και την αλλαγή ταχυτήτων. Το αποτέλεσμα; Το αυτοκίνητο κρατούσε πάντα το ίδιο ύψος, άδειο ή φορτωμένο, και περνούσε από τους χαλασμένους γαλλικούς δρόμους της εποχής σαν να πατούσε σε μαξιλάρι. Οι δημοσιογράφοι το έλεγαν «μαγικό χαλί» και δεν υπερέβαλλαν.

Από το ταμπλό μπορούσες να ανεβάσεις ή να κατεβάσεις το αμάξωμα. Αν έσκαγε λάστιχο, σήκωνες το αυτοκίνητο στο πιο ψηλό σημείο, έβαζες ένα στήριγμα, κατέβαζες την ανάρτηση και η ρόδα σηκωνόταν μόνη της από το έδαφος. Χωρίς γρύλο. Το 1955.

Ήταν επίσης το πρώτο αυτοκίνητο μαζικής παραγωγής που χρησιμοποίησε με επιτυχία δισκόφρενα, μπροστά, τοποθετημένα μέσα δίπλα στο κιβώτιο για να μειωθεί το βάρος στους τροχούς. Και το 1967, με τη σειρά 3 που σχεδίασε ο Robert Opron, ήρθαν τα γυριστά φώτα: τα εσωτερικά φανάρια πίσω από το γυάλινο κάλυμμα έστριβαν μαζί με το τιμόνι, για να βλέπεις μέσα στη στροφή. Κάτι που σήμερα το πληρώνουμε έξτρα στα καινούργια αυτοκίνητα.

Ο στρατηγός και οι σφαίρες

Αν θέλετε μια ιστορία για να καταλάβετε τι μπορούσε να κάνει αυτή η ανάρτηση, είναι αυτή. Στις 22 Αυγούστου 1962, στο Petit-Clamart έξω από το Παρίσι, ο πρόεδρος Σαρλ ντε Γκωλ έπεσε σε ενέδρα της OAS. Η μαύρη DS του γαζώθηκε με σφαίρες, δύο λάστιχα έσκασαν. Ο οδηγός πάτησε γκάζι και το αυτοκίνητο έφυγε από το σημείο και κράτησε τον δρόμο χάρη στην ανάρτηση. Ο ντε Γκωλ βγήκε σώος και, απ’ ό,τι λέγεται, από τότε δεν ήθελε να ακούσει για άλλο αυτοκίνητο.

Και στους αγώνες η Θεά δεν ήταν μόνο για βιτρίνα. Κέρδισε το Ράλι Μόντε Κάρλο το 1959 και ξανά το 1966, ενώ το 1974 τερμάτισε πρώτη στο εξαντλητικό ράλι Λονδίνο–Σαχάρα–Μόναχο, όπου από τα περίπου εβδομήντα αυτοκίνητα που ξεκίνησαν, ελάχιστα έφτασαν στο τέλος.

Τι πρέπει να ξέρετε αν σας «χτυπήσει» το μικρόβιο

Η DS φτιάχτηκε από το 1955 μέχρι τις 24 Απριλίου 1975 και βγήκαν συνολικά 1.455.746 αυτοκίνητα, μαζί με τη φθηνότερη ID, τα στέισον (Break, Familiale) και τα πανέμορφα κάμπριο του Henri Chapron. Δεν είναι λοιπόν σπάνιο αυτοκίνητο. Είναι όμως αυτοκίνητο που θέλει ιδιοκτήτη που ξέρει τι κάνει.

Το πρώτο που κοιτάζω σε μια DS είναι το υγρό. Μέχρι το 1967 τα αυτοκίνητα χρησιμοποιούσαν υγρό LHS (σε μαύρα βαμμένα εξαρτήματα), μετά πέρασαν στο πράσινο ορυκτό LHM, και γι’ αυτό η Citroën έβαψε όλα τα υδραυλικά πράσινα. Αν βάλεις λάθος υγρό, οι τσιμούχες λιώνουν. Δεύτερο, η σκουριά: το αμάξωμα κάθεται πάνω σε ένα πλαίσιο που σαπίζει κρυφά, ειδικά στα μαρσπιέ και στα σημεία στήριξης. Τρίτο, οι σφαίρες της ανάρτησης θέλουν ανανέωση, αλλιώς το μαγικό χαλί γίνεται σανίδα.

Ο Roland Barthes έγραψε ότι η DS μοιάζει σαν να «έπεσε από τον ουρανό». Εβδομήντα χρόνια μετά, όταν περνάει μία δίπλα μου στον δρόμο, ακόμα έτσι τη βλέπω. Και ακόμα γυρνάω το κεφάλι.

P.Kefalas

Photo Credits: Calreyn88 (Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0) · Vauxford (Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0) · Alexander Migl (Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0) · Harry Pot / Anefo (Wikimedia Commons, CC0)