Έχω γράψει στο site για αρκετές Ferrari: τη 250 GTO, την F40, τη 400 Superamerica. Κάποια στιγμή έπρεπε να γράψω και για τον άνθρωπο πίσω από αυτές. Όχι επειδή ήταν συμπαθής, γιατί απ’ όσα διαβάζει κανείς δεν ήταν πάντα, αλλά επειδή χωρίς αυτόν η ιστορία του αυτοκινήτου θα ήταν πιο φτωχή. Ο Enzo Ferrari δεν ήταν μηχανικός, ούτε σχεδιαστής. Ήταν κάτι πιο σπάνιο: ένας άνθρωπος που ήξερε να βάζει τους άλλους να δίνουν τον καλύτερό τους εαυτό, και που για όλη του τη ζωή έβαζε τους αγώνες πάνω από όλα.
Φωτογραφία: Unknown authorUnknown author / Wikimedia Commons, Public domain
Από τη Μόντενα στην Alfa Romeo
Γεννήθηκε στη Μόντενα στις 18 Φεβρουαρίου 1898 (το πιστοποιητικό γέννησης γράφει 20, γιατί μια χιονοθύελλα καθυστέρησε τη δήλωση, όπως λέει η οικογενειακή ιστορία). Μετά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο ζήτησε δουλειά στη Fiat και τον απέρριψαν, κάτι που, φαντάζομαι, δεν το ξέχασε ποτέ. Βρήκε δουλειά ως οδηγός δοκιμών σε μια μικρή εταιρεία στο Μιλάνο, και το 1920 μπήκε στο αγωνιστικό τμήμα της Alfa Romeo ως οδηγός.
Ως πιλότος ήταν καλός, χωρίς να είναι κορυφαίος. Κέρδισε τον πρώτο του σημαντικό αγώνα το 1923 στη Ραβέννα, και το 1924 ήταν η καλύτερη χρονιά του. Οι θάνατοι συναδέλφων του, όπως του Antonio Ascari το 1925, τον επηρέασαν βαθιά, και σιγά σιγά πέρασε από το τιμόνι στην οργάνωση.
Φωτογραφία: / Wikimedia Commons, Public domain
Η Scuderia και το αλογάκι
Το 1929 ίδρυσε τη Scuderia Ferrari, μια ομάδα που έτρεχε με αυτοκίνητα Alfa Romeo για λογαριασμό της εταιρείας και πλούσιων οδηγών. Τότε εμφανίστηκε και το σήμα με το άλογο που σηκώνεται στα πίσω πόδια. Το άλογο ήταν το έμβλημα του Francesco Baracca, Ιταλού άσσου της αεροπορίας στον Α’ Παγκόσμιο, που σκοτώθηκε το 1918. Σύμφωνα με τον ίδιο τον Ferrari, η μητέρα του Baracca του πρότεινε να το βάλει στα αυτοκίνητά του για να του φέρει τύχη. Ο Ferrari πρόσθεσε το κίτρινο φόντο, το χρώμα της Μόντενας.
Το 1939, μετά από διαφωνίες με τη διοίκηση της Alfa, έφυγε και ίδρυσε τη δική του εταιρεία, την Auto-Avio Costruzioni, με τη συμφωνία να μη χρησιμοποιεί το όνομα Ferrari στους αγώνες για μερικά χρόνια. Μετά τον πόλεμο, το 1947, βγήκε από το εργοστάσιο του Μαρανέλο το πρώτο αυτοκίνητο με το όνομά του: η 125 S, με έναν μικρό V12 1,5 λίτρων. Ο V12 έγινε από τότε η υπογραφή του.
Φωτογραφία: Christine und Hagen Graf from Fitou, France / Wikimedia Commons, CC BY 2.0
Αυτοκίνητα για να πληρώνονται οι αγώνες
Ο Ferrari έλεγε, με λίγη υπερβολή, ότι τα αυτοκίνητα δρόμου τα πουλούσε μόνο για να χρηματοδοτεί την αγωνιστική ομάδα. Το πίστευε όμως. Οι πρώτες μεγάλες νίκες ήρθαν γρήγορα: το 24ωρο του Le Mans το 1949, πρωταθλήματα στη Formula 1 με τον Ascari, τον Fangio, τον Hawthorn, τον Phil Hill. Η Ferrari κέρδισε το Le Mans έξι συνεχόμενες φορές, από το 1960 μέχρι το 1965.
Οι Βρετανοί τον έλεγαν «Il Drake», από τον πειρατή Francis Drake, γιατί με μια μικρή εταιρεία νικούσε τους μεγάλους. Οι Ιταλοί τον έλεγαν «Il Commendatore». Δεν πήγαινε σχεδόν ποτέ στους αγώνες, τους παρακολουθούσε από το τηλέφωνο και την τηλεόραση. Φορούσε σχεδόν πάντα σκούρα γυαλιά.
Ο Dino, η Ford και η Fiat
Η μεγαλύτερη πληγή της ζωής του ήταν ο θάνατος του γιου του, του Alfredo, που όλοι τον έλεγαν Dino, το 1956, σε ηλικία 24 ετών, από μυϊκή δυστροφία. Ο Ferrari έδωσε το όνομά του σε κινητήρες V6 και σε μια ολόκληρη σειρά αυτοκινήτων. Λέγεται ότι επισκεπτόταν τον τάφο του κάθε μέρα.
Το 1963 η Ford προσπάθησε να αγοράσει τη Ferrari. Οι διαπραγματεύσεις προχώρησαν πολύ, ώσπου ο Ferrari κατάλαβε ότι θα έχανε τον έλεγχο της αγωνιστικής ομάδας, και τις τίναξε στον αέρα. Ο Henry Ford II θύμωσε τόσο που έφτιαξε το GT40 για να τον νικήσει στο Le Mans, και το κατάφερε το 1966. Τελικά, το 1969, ο Ferrari πούλησε το 50% της εταιρείας του στη Fiat, την ίδια εταιρεία που τον είχε απορρίψει πενήντα χρόνια πριν, κρατώντας όμως τον έλεγχο των αγώνων.
Φωτογραφία: CAPTAIN RAJU / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Η κληρονομιά
Ο Enzo Ferrari πέθανε στις 14 Αυγούστου 1988, στα 90 του. Το τελευταίο αυτοκίνητο που ενέκρινε ήταν η F40. Σήμερα το σήμα με το αλογάκι είναι από τα πιο αναγνωρίσιμα στον κόσμο, και η Scuderia είναι η μόνη ομάδα που τρέχει στη Formula 1 από το πρώτο πρωτάθλημα του 1950.
Δύσκολος, πεισματάρης, συχνά άδικος με τους ανθρώπους του. Αλλά όταν ακούω έναν V12 της Ferrari να ανεβάζει στροφές, καταλαβαίνω γιατί τόσοι ταλαντούχοι άνθρωποι δέχτηκαν να δουλέψουν για αυτόν. Δεν πουλούσε αυτοκίνητα. Πουλούσε ένα όνειρο, και το όνειρο αυτό ήταν οι αγώνες.
P.Kefalas
Photo Credits: Unknown authorUnknown author (Wikimedia Commons, Public domain) · Christine und Hagen Graf from Fitou, France (Wikimedia Commons, CC BY 2.0) · CAPTAIN RAJU (Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0) · (Wikimedia Commons, Public domain)